Margrét Rós Ingólfsdóttir: Af vettvangi skipulagsmála

Margrét Rós Ingólfsdóttir: Af vettvangi skipulagsmála

Af vettvangi skipulagsmála
 
Eyjamenn eru almennt bjartsýnir á framtíð sína og Eyjanna. Það dylst engum sem fer um bæinn okkar að framkvæmdir eru miklar og einstaklingar og fyrirtæki eru stórhuga í framkvæmdum. Staðreyndin er sú að á árunum 2004-2016 hafa verið byggðir hér í Eyjum 15.820,3 m2 samkvæmt samþykktum Umhverfis –og skipulagsráðs. Er þá um að ræða nýbyggingar, viðbyggingar og endurbyggingar eldri húsa. Það er sennilega íslandsmet sé mið tekið af því að sveitarfélagið er ekki nema um 13 km2.
 
Nýtt aðalskipulag til næstu 20 ára
 
Á fundi Umhverfis –og skipulagsráðs í byrjun desember verður lögð fram tillaga að nýju aðalskipulagi Vestmannaeyja. Verður tillagan í framhaldi auglýst og allir sem vilja geta kynnt sér efni hennar og hafa tilskilinn frest til þess að skila inn athugasemdum. Í tillögunni koma m.a. fram tillögur um stórskipahöfn, byggð í Löngulág, að grafa út hraunið, nýtt athafnasvæði og ótal margt fleira. Það er von mín að sem flestir muni kynna sér efni tillögunnar og koma með ábendingar eða athugasemdir.
 
Kærkomin upplyfting
 
Eitt af þeim málum sem hafa verið áberandi í umræðunni undanfarið, t.d á samfélagsmiðlum, er fyrirhuguð uppbygging á lóð á Skólavegi 7, en sótt hefur verið um niðurrif hússins sem þar stendur og í staðinn að byggja 3 íbúða hús með bílastæði fyrir hverja íbúð í kjallara.
 
Það hús sem stendur nú á lóðinni á sér um margt merkilega sögu. Það var byggt árið 1922 og er af mörgum kallað Ásnes í daglegu tali. Í hugum margra fylgja húsinu hlýlegar minningar. Fyrir utan þá sem þar hafa búið eða dvalið, þá voru margir reglulegir gestir í blómabúðinni hjá Imbu. Það er því bæði sjálfsagt og eðlilegt að horfa á eftir húsinu, eins og það eitt sinn var, með trega. En að sama skapi er gott að gleðjast yfir því að þessi fallega lóð í hjarta bæjarins verði nýtt betur en nú er. Sjálf er ég sannfærð um að svo muni verða.
 
Nýtt gistiheimili í Vesturbænum
 
Allmargir sjá á einnig eftir því að hafa ekki verslun í vesturbænum en það er víst svo að allt er breytingum háð. Hlutverk okkar í skipulagsmálum er meðal annars að mæta þörfum samtímans og tryggja að þær falli að skipulagi almennt. Í því húsnæði sem eitt sinn hýsti Kaupfélagið í Goðahrauni og síðar m.a. 11-11 og Kjarval hafa einstaklingar fest kaup á og fengið leyfi til að útbúa þar gistiheimili. Það er fagnaðarefni að slíkir eldhugar skuli ráðast í þær aðgerðir og finna ný not fyrir húsnæði sem í nokkurn tíma hefur staðið autt og var farið að láta verulega á sjá og svæðinu ekki til framdráttar. Nú þegar er búið að saga út fyrir gluggum og lítur húsið strax skemmtilegra út fyrir vikið. Tækifærin fyrir gististað í vesturbænum eru mikil, t.d er nálægð við golfvöllinn og íþróttavelli mikil auk þess sem útsýni, t.d yfir smáeyjarnar og í Herjólfsdal er óviðjafnanlegt.
 
Stórhuga verkefni HS-veita
 
Það hefur vart farið framhjá nokkrum að framkvæmdir við nýja Varmadælustöð við Hlíðarveg eru í fullum gangi. Þar er áætlað er að dæla um 2.000 tonnum af sjó á klukkustund þegar varmadælurnar verða komnar
 
í gagnið. Í hundruði ára höfum við Eyjamenn nýtt sjóinn okkur til framdráttar, en aldrei fyrr með þessum hætti. Þegar varmadælustöðin verður komin í gagnið verður sjórinn umhverfis Vestmannaeyjar nýttur til að vinna úr honum varma til að hita húsnæði og ætti slíkt að leiða til sparnaðar fyrir einstaklinga og fyrirtæki, að ótöldu hversu umhverfisvænna þetta er. Áætlað er að varmadælustöðin verði klár um mitt næsta ár gangi allt að óskum.
 
Öryggi gangandi
 
Sl. ár hefur verið unnið mikið og gott starf í endurnýjun gangstétta víðsvegar um Vestmannaeyjar og telja nýjar og endurgerðar gangstéttir tugum kílómetra. Njótum við Eyjamenn þar fyrst og fremst góðs af Agga og hans öfluga gengi. Þessa dagana er verið að hefjast handa við að endurnýja gangstéttir og kanta á Boðaslóð og áfram verður svo haldið, svæði við Hlíðarveg og við Hraunbúðir eru þar framarlega í röðinni. Þá verður farið í að endurgera hraðahindranir á Vesturvegi, Vestmannabraut og á Hraunhamri, en þær verða hellulagðar. Endurnýjun gangstétta og kanta er ekki einungis fagurfræðileg, heldur er ekki síður um að ræða mikið öryggisatriði fyrir gangandi vegfarendur. Það má því ekki slá slöku við hvað það varðar og áfram verður haldið.
 
Tækifæri út um allt!
 
Í Eyjum höfum við byggt okkur byggðarkjarna sem við getum verið stolt af. Ekki eingöngu erum við nokkuð margir íbúar á mælikvarða íslenskra landsbyggða heldur er atvinnulíf hér í senn öflugt og blómlegt og þjónusta góð. Allt þarf þetta að þrífast innan náttúru og umhverfis sem á sér vart líka í veröldinni allri.
 
Þetta skapar okkur margvísleg og vandasöm verkefni og gerir störf Umhverfis –og skipulagsráðs í senn krefjandi og ábyrgðarmikil, en ekki síður spennandi og skemmtileg. Við höfum ótrúlega mörg tækifæri til þess að halda áfram að gera vel, nýta tækifærin sem eru allt í kringum okkur og treysta fyrirtækjum og einstaklingum áfram til góðra verka.
 
Margrét Rós Ingólfsdóttir
 
Formaður Umhverfis –og skipulagsráðs Vestmannaeyja
 
 

Neitaði að borga lög­fræðingnum

Héraðsdómur Suðurlands hefur dæmt karlmanna á áttræðisaldri til þess að greiða skuld upp á tæplega 700 þúsund krónur, með dráttarvöxtum, en það var lögmannsstofa Lúðvíks Bergvinssonar, Bonafide, sem stefndi manninum vegna skuldarinnar. www.visir.is greindi frá.   Fram kemur í dómnum að í maí 2015 hafi maðurinn veitt lögfræðingi hjá lögmannsstofu Lúðvíks umboð til að annast fyrirsvar fyrir hann vegna hugsanlegs ágreinings við nágranna vegna uppsetningar á girðingu. Í umboðinu fólst aðstoð og fyrirsvar við bréfaskriftir, kröfugerð, sáttatilraunir og málflutningur fyrir héraðsdómi eftir atvikum.   Mótmælti ekki tímaskráningu lögfræðingsins vegna málsins „Var lögbannið lagt á og höfðaði stefndi staðfestingarmál fyrir Héraðsdómi Suðurlands og var kveðinn upp í því dómur 5. apríl 2016. Voru dómkröfur stefnda, sem var þá stefnandi staðfestingarmálsins, að lögbannið yrði staðfest og að viðurkennt yrði að nágrannanum væri óheimilt að reisa girðingu við lóðamörkin, auk málskostnaðarkröfu. Var lögbannið staðfest, en stefndi í því máli sýknaður af kröfu um að honum væri óheimilt að reisa girðingu við lóðamörkin. Var málskostnaður felldur niður,“ segir í dómnum um lyktir þess máls fyrir dómstólum.   Fram kemur í þingbók staðfestingarmálsins að bæði umræddur lögfræðingur sem sótti þing og Lúðvík Bergvinsson hafi komið að vinnu við málið einnig.   „Kveður stefnandi að við framangreindan málarekstur hafi verið unnir 26,8 klukkutímar af hálfu stefnanda í þágu stefnda og hefur verið lögð fram tímaskýrsla um það. Hafa verið lagðir fram 3 reikningar stefnanda til stefnda, innheimtubréf, milliinnheimtuviðvaranir, lokaaðvaranir og löginnheimtubréf vegna innheimtu skuldarinnar, en stefnandi kveður stefnda ekki hafa greitt og er því ekki mótmælt. Mótmælir stefndi heldur ekki tímaskráningu stefnanda,“ segir í dómnum.   Hélt að lögfræðingurinn yrði einn með málið en ekki „hópur af fólki“ í Reykjavík Maðurinn hafi hins vegar neitað að greiða reikningana þar sem hann hafi talið að lögfræðingurinn yrði einn með málið en ekki „hópur af fólki í Reykjavík.“ Þá hafi lögfræðingurinn talað um að kostnaðurinn við málareksturinn yrði um 10 þúsund krónur og að aldrei hafi verið gerð fyrir öllum þessum kostnaði sem skuldin hljóðaði upp á.   Dómurinn hafnar þessari málsástæðu mannsins með öllu, segir hana ósannaða og auk þess „fráleitt“ að ætla að lögfæði- og lögmannsþjónusta líkt og maðurinn keypti af Bonafide myndi ekki kosta meira en 10 þúsund krónur. Þá var það jafnframt álit dómsins að með því að leita til lögmannsstofunnar hafi maðurinn undirgengist samningssamband við stofuna um að honum væri veitt lögfræðiaðstoð og þjónusta við málarekstur sinn.   „Þá verður að telja ósannað að stefndi hafi ekki vitað um þær dómkröfur sem hann hafi gert í téðu dómsmáli, enda verður stefndi ekki sýknaður af kröfum stefnanda vegna þess að málareksturinn hafi tapast að hluta til,“ segir jafnframt í dómnum sem sjá má í heild sinni hér.  

Bragðbesta íslenska loðnan

 „Margir kaupendur og neytendur loðnuafurða í Japan hafa sagt mér að loðan á vertíðinni 2017 hafi verið sú bragðbesta frá Íslandi í manna minnum. Sumir hafa samanburð í samfleytt 25 ár og vita hvað þeir tala um,“ segir Yohei Kitayama, japanskur sölumaður About fish, sölu- og markaðsfyrirtækis Vinnslustöðvarinnar. „Nú bíða viðskiptavinir okkar í Japan spenntir eftir loðnunni sem veiðist í ár og auðvitað er alltaf heldur þægileg tilfinning að vita af eftirvæntingarfullum kúnnum! Fyrsta loðnan sem barst til Eyja með Ísleifi VE á dögunum lofar góðu. Ég hef á tilfinningunni að vertíðin 2018 skili okkur ágætri vöru og viðunandi verði. Útlitið á þessum tíma árs í fyrra var hrikalegt en úr rættist heldur betur, þökk sé útgerðarfyrirtækjum sem sendu skip sín til loðnuleitar á eigin kostnað eftir að fiskifræðingar íslenska ríkisins sögðu að enga loðnu væri að finna og aflýstu vertíðinni að mestu. Staðan var grafalvarleg og loðnuleysi hefði að óbreyttu sett fjölda lítilla japanska fjölskyldufyrirtækja í vinnslu og sölu loðnuafurða á hausinn. Þá hefðu tapast viðskipti og viðskiptavinir til frambúðar, sama hve vertíðin 2018 hefði verið góð og gjöful. Eftir allt saman fengum við sem betur fór loðnuvertíð á Íslandi og hún skilaði svona líka góðum afurðum.   Íslendingar framleiddu meira í fyrra en búist var við. Því eru til nokkrar birgðir loðnuafurða í Japan sem gætu haft einhver áhrif á verðlagið nú en ég efast samt um það. Þar kemur tvennt til: Aflamark í loðnu 2018 er minna en gert var ráð fyrir sem takmarkar að sjálfsögðu framboðið. Eftirspurn/neysla í Japan var umfram það sem við reiknuðum með fyrir hálfu ári, aðallega vegna þess að loðnan var óvenjulega stór og góð.   Stærðin skiptir máli! Í fyrra voru að jafnaði 40-50 stykki í kílógrammi en venjulega 50-60. Veitingamenn kunna vel að meta að geta selt færri en stærri fiskstykki í matarskömmtum viðskiptavinarins. Svona nokkuð telur.“ Loðnuvertíðin og afurðasalan í kjölfarið leggst þannig vel í Kitayama en hann neitar sér samt ekki um að kæla ögn væntingar með því að slá varnagla. Norskan varnagla. „Noregur er hér óvissuþáttur, eins og svo oft gerist á mörkuðum með sjávarafurðir. Ef Norðmenn veiða stóra og góða loðnu hefur það örugglega áhrif á verðlagið hjá okkur. Við höfum hins vegar ákveðið forskot sem er um að gera að nýta. Japanskir viðskiptavinir okkar vita að veiðarnar eru komnar í gang hér og að þokkalegar horfur eru með loðnuafurðirnar frá Íslandi. Þeir eru óþreyjufullir að fá loðnu ársins og bíða helst ekki eftir veiðum Norðmanna.   www.vsv.is greindi frá

Mælingar á stærð loðnustofnsins í janúar 2018

Í september - október 2017 fóru fram mælingar á stærð loðnustofnsins. Þá fannst kynþroska loðna aðallega á og við landgrunnið við Austur Grænland. Í þeim leiðangri mældust samtals 945 þúsund tonn af kynþroska loðnu og mæliskekkja (CV) var 0.29. Í framhaldi þeirra mælinga var, í samræmi við gildandi aflareglu, úthlutað 208 þúsund tonnum en jafnframt kom fram að ráðgjöfin yrði endurskoðuð í ljósi niðurstaðna veturinn 2018. Þær mælingar hófust um miðjan janúar og er nú lokið. Í mælingunum tóku þátt rannsóknaskipin Bjarni Sæmundsson og Árni Friðriksson en auk þeirra tók uppsjávarskipið Polar Amaroq fullan þátt í verkefninu. Uppsjávarskipin Aðalsteinn Jónsson SU, Álsey VE, Bjarni Ólafsson AK, Beitir NK, Heimaey VE, Jóna Eðvalds SF, Sigurður VE, Venus NS og Víkingur NS aðstoðuðu við mælinguna sem leitarskip hluta af tímanum.   Rannsóknasvæðið í janúar var landgrunnið og landgrunnsbrúnin frá Grænlandssundi, austur með Norðurlandi og út af Austfjörðum. Gerðar voru 2 mælingar á veiðistofninum. Sú fyrri fór fram dagana 17. - 22. janúar og fannst kynþroska loðna frá norðanverðum Austfjörðum norður um og vestur fyrir Kolbeinseyjarhrygg (mynd 1). Þar fyrir vestan var einkum að finna ungloðnu. Þar sem veður var slæmt þegar mælingu var um það bil að ljúka leituðu skipin vars. Síðari yfirferðin fór fram dagana 25. - 31. janúar á svæðinu frá sunnanverðum Vestfjörðum og norður um, allt að Austfjörðum (mynd 2). Veður var viðunandi á meðan mælingar fóru fram en þó náðist ekki að skoða svæðið út af Vestfjörðum í fyrri yfirferðinni.   Um 849 þúsund tonn af kynþroska loðnu mældust í fyrri yfirferðinni og mæliskekkja var metin 0.38 sem er mesta mæliskekkja sem sést hefur frá því að aflaregla var tekin upp árið 2015. Í síðari yfirferðinni mældust um 759 þúsund tonn og mæliskekkjan metin 0.18.   Þar sem ekki er marktækur munur á niðurstöðum allra þessara mælinga voru þær notaðar saman til framreikninga og ákvörðunar aflamarks samkvæmt aflareglu.   Gildandi aflaregla byggir á því að skilja eftir 150 þúsund tonn til hrygningar með 95% líkum. Tekur aflareglan tillit til óvissumats í mælingunum, vaxtar og náttúrulegrar dánartölu loðnu, auk þess sem afrán þorsks, ýsu og ufsa á loðnu er metið. Samkvæmt samantekt endurtekinna bergmálsmælinga er metið að hrygningarstofn loðnu hafi verið 849 000 tonn hinn 15. janúar. Þá er tekið tillit til þess afla sem hafði veiðst þegar mælingar voru gerðar. Í samræmi við ofangreinda aflareglu verður heildaraflamark á vertíðinni 2017/2018 því 285 þúsund tonn, eða 77 þúsund tonnum hærra en ákvarðað var í október síðastliðnum.  

Lumar fyrirtækið þitt á verkefnum fyrir Heimaey hæfingarstöð?

Lísa Njálsdóttir yfirmaður málaflokks fatlaðs fólks og forstöðumaður Heimaeyjar kynnti starfsemi Heimaeyjar - vinnu- og hæfingarstöðvar fyrir fjölskyldu- og tómstundaráð í síðustu viku. Í Heimaey fer fram dagþjónusta, hæfing, iðja, starfsþjálfun og vernduð vinna samkvæmt lögum um málefni fatlaðs fólks og eftir reglugerð um atvinnumál fatlaðs fólks. Í Heimaey starfa 28 einstaklingar í misstórum starfshlutföllum. 8 leiðbeinendur, 9 í verndaðri vinnu, 8 í hæfingu og 3 í lengdri viðveru.   Heimaey veitir dagþjónustu fyrir fólk sem vegna fötlunar þarf sérhæfða og einstaklingsmiðaða þjónustu, létta vinnu, þjálfun, umönnun og afþreyingu. Þjónustunotendur vinna bæði verkefni frá utanaðkomandi aðilum ásamt því að þróa eigin framleiðslu. Í hæfingunni eru nokkur verkefni sem skapa tekjur. Einnig er framleitt handverk sem selt eru á árlegum jólamarkaði. Lögð er áheyrsla á heilbrigði, hreyfingu, tómstundir og afþreyingu auk ýmissa starfa sem tengjast heimilishaldi og daglegum störfum. Heimaey er mótttökuaðili á einnota umbúðum fyrir hönd Endurvinnslunnar. Einnig eru framleidd hágæða kerti á landsvísu í vinnusalnum. Starfsmenn í vinnusal þar sem m.a. kertagerðin er og í Endurvinnslunni eru skilgreindir sem starfsmenn í verndaðri vinnu. Heimaey er aðili að Hlutverki sem eru hagsmunasamtök um vinnu og verkþjálfun á Íslandi. Ánægjulegt er að sjá hversu vel hefur tekist til með þær breytingar sem gerðar voru á húsnæðinu og þjónustu í málaflokknum.   Lísa sagði á fundinum að rétt væri að benda á að sífellt er þörf á nýjum heppilegum verkefnum fyrir starfsmenn í verndaðri vinnu og eru fyriræki og félagasamtök hvött til að nýta sér þjónustu sem þar er bent á.  

Mikið álag á kennurum sem bregðast þarf við

Talsvert hefur verið fjallað um niðurstöður samantektar samstarfsnefnda sveitarfélaga og grunnskólakennara vegna starfsumhverfis kennara og vinnumats í skólum. En mikið álag er á kennurum. Vestmannaeyjabær hefur hrint af stað fyrstu aðgerðum til að bregðast við þessum niðurstöðum og deildi Elliði Vignisson bæjarstjóri þeim á heimasíðu sinni og eru sem hér segir.   Á skömmum tíma hefur skólastarf þróast hratt. Hraðinn í samfélaginu hefur vaxið og kröfur til skólastarfs samhliða. Litróf nemenda hefur einnig orðið enn fjölbreyttara til að mynda með aukinni áherslu á þjónustu við nemendur sem eru af erlendu bergi brotnir, auknum kröfum hvað lestur varðar og áherslu á greiningu og markvissa vinnu með þá sem þurfa sér stuðning við nám sitt.     Við gerð kjarasamninganna árið 2014 voru gerðar breytingar á starfsumhverfi kennara og vinnumat innleitt í grunnskólum. Þessar breytingar þóttu ekki skila árangri og því var ákveðið að fela hverju sveitarfélagi að fara betur yfir málin og greina hvernig mætti gera betur   Almennt mikið álag á kennurum Niðurstaða þeirrar vinnu hér í Vestmannaeyjum var nokkuð samhljóma því sem sama vinna skilaði í öðrum sveitarfélögum. Í ljós kom að kennarar telja að almennt sé mikið álag á kennurum í starfi sem komi niður á tíma til kennslu og undirbúnings hennar.       Styrkja þarf stoðkerfi skólans Þá benti skýrsla sem unnin var af fyrirtækinu „Ráðrík“ fyrir Vestmannaeyja á mikilvægi þess að stoðkerfi skólans verði styrkt og ákveðnar úrbætur gerðar hvað starfsaðstæður varðar.       Úrbætur Skýrslur eru þó til lítils ef þær leiða ekki til úrbóta. Í framhaldi af tilgreindum skýrslum lögðust stjórnendur í rýnivinnu með það að markmiði að finna leiðir til úrbóta þannig að tryggt verði að kennsla og undirbúningur hennar séu forgangsverkefni í skólastarfi Grunnskólans.       Óskir kennara og annars starfsfólks Þá var einnig ákveðið að taka inn í rýnivinnuna þær óskir sem kennarar og annað skólafólk hafa verið með hvað verklegar framkvæmdir við skólahúsnæði varðar sem og almennar starfsaðstæður og stoðkerfi.     Á 297. fundi fræðsluráðs var samþykkt að ráðast tafarlaust í eftirfarandi aðgerðir til að bæta starfsumhverfi kennara:     1. Bætt við stöðu sérkennsluráðgjafa Bætt verði við a.m.k. hálft stöðugildi kennslu- og sérkennsluráðgjafa á skólaskrifstofu sem starfi innan GRV og aðstoðar stjórnendur og kennara með skipulag og framkvæmd sérkennslu.   2. Aukið við stöðu sérkennslustjóra Staða sérkennslustjóra sem er inni á leikskólum færist undir skólaskrifstofu og starfshlutfall verði hækkað úr 75% í 90%.   3. Kennslustundir umfram reiknireglu Úthlutaðar kennslustundir til GRV verði samtals 1220 kennslustundir á viku og því 29 umfram þá reiknireglu sem almennt er miðað við. Umfram úthlutunin nemur rúmlega stöðugildi kennara sem hugmyndin er að nýtt sé til annarra starfa en bekkjarkennslu. Þannig verði miðað við 29 bekkjardeildir eins og á núverandi skólaári. Skiptingin verði eftirfarandi:   Almennar kennslustundir 1043,3 Sérkennsla 127,7 kennslustundir Nýbúafræðsla 23 kennslustundir Tónlistarkennsla frá Tónlistarskólanum 20 kennslustundir (innifalið í almennum kennslustundum) Viðbótarúthlutun sem skólastjóri ráðstafar alls 26 kennslust.   4. Sérfræðistuðningur styrktur Tafarlaust verði ráðið í stöðu sálfræðings. Fáist ekki sálfræðingur til starfa verður leitað eftir öðrum ráðgjafa í hlutastarf (c.a. 70%) á skólaskrifstofu. Til viðbótar verður greiningarvinna og önnur stoðþjónusta einnig áfram í verktöku hjá löggiltum sálfræðingi.   5. Húsnæði lagfært Tafarlaust verði ráðist í lagfæringar á skólahúsnæði Hamarsskóla og Barnaskólans og bætt þar með aðstöðu til kennslu og starfsmannaaðstöðu (nánar um það í nýrri færslu á morgun).       Kostnaður Áætlaður kostnaður vegna þessa eru rúmar 60 milljónir.       Fylgt úr hlaði Á seinustu árum hefur mikil áhersla verið lögð á að treysta faglegar undirstöður skólanna með það að leiðarljósi að efla menntun barnanna og vellíðan þeirra. Kennarar og annað starfsfólk hefur stigið fast fram og árangur þegar farinn að sjást.   Til að feta áfram þá slóð þarf aðstaða barnanna til náms að vera fullnægjandi og faglegt starf í hávegum haft. Á sama hátt er mikilvægt að starfsumhverfi og aðstaða kennara og annarra starfsmanna sé í samræmi við mikilvægi starfa þeirra.   Það sem að ofan greinir er ekki endanleg niðurstaða heldur fyrstu skref. Þar er höfuð áhersla lögð á að mæta tafarlaust þeim ábendingum sem kennarar hafa lagt fram með það að leiðarljósi að bæta starfsumhverfi og byggja enn frekar upp stoðkerfi í fræðslumálum.   Þessi mál verða því áfram til skoðunar og fleiri skrefa að vænta til að byggja upp fyrirmynda skólastarf í Vestmannaeyjum.  

Vinnslustöðin kaupir Útgerðarfélagið Glófaxa ehf.

Vinnslustöðin hf. hefur eignast öll hlutabréfin í Útgerðarfélaginu Glófaxa ehf. í Vestmannaeyjum og tekur við félaginu 1. september 2017. Kaupsamningurinn var undirritaður með venjulegum fyrirvara um fjármögnun, samþykki stjórnar VSV og samþykki Samkeppniseftirlits. Kaupverðið er trúnaðarmál.   Þetta kemur fram á vef Vinnslustöðvarinnar, vsv.is. Útgerðarfélagið Glófaxi gerir út tvo báta, nótaskipið Glófaxa VE-300 og línu- og netabátinn Glófaxa II VE-301. Seljendurnir, Bergvin Oddsson og fjölskylda hans, halda eftir Glófaxa II og 50 þorskígildistonnum og stunda útgerð áfram.   Bergvin Oddsson, Hrafn Oddsson og Sævaldur Elíasson keyptu Glófaxa VE-300 á árinu 1974 og stofnuðu útgerðarfélagið Snæfell sf. um reksturinn. Bergvin keypti Hrafn og Sævald út 1986 og árið 1994 var nafni félagsins breytt í Útgerðarfélagið Glófaxi. Með samningi sínum um kaupin á Glófaxa ehf. eykur Vinnslustöðin heildaraflamark sitt um 800 þorskígildistonn.   Seljendur Glófaxa ehf. höfðu frumkvæði að viðræðum sem lyktaði með fyrirliggjandi kaupsamningi, segir Sigurgeir B. Kristgeirsson, framkvæmdastjóri Vinnslustöðvarinnar: „Bergvin Oddsson og fjölskylda hans buðu okkur forkaupsrétt að félaginu með tilheyrandi aflaheimildum og skipi. Með því var okkur sýnt traust og trúnaður sem við erum fjölskyldunni afar þakklát fyrir. Það er beinlínis yfirlýst stefna Vinnslustöðvarinnar að halda aflaheimildum í byggðarlaginu svo sem kostur er. Viðhorf okkar og seljendanna fara saman að þessu leyti og eru í samræmi við hagsmuni byggðarinnar og atvinnulífsins í Vestmannaeyjum.“      

Máli Brims gegn Vinnslustöðinni vísað frá dómi

Héraðsdómur Suðurlands vísaði í dag frá máli sem Brim hf. höfðaði gegn Vinnslustöðinni til ómerkingar stjórnarkjöri á aðalfundi og hluthafafundi VSV á árinu 2016. Málskostnaður fellur niður.   Brim, sem á tæplega 33% hlut í Vinnslustöðinni, krafðist þess í fyrsta lagi að ómerkt yrði kjör Einars Þórs Sverrissonar; Guðmundar Arnar Gunnarssonar, Ingvars Eyfjörð; Írisar Róbertsdóttur og Rutar Haraldsdóttur í stjórn og kjör Eyjólfs Guðjónssonar og Guðmundu Bjarnadóttur í varastjórn, sem fram fór á hluthafafundi VSV 31. ágúst 2016.   Í öðru lagi að ómerkt kjör Einars Þórs Sverrissonar; Guðmundar Arnar Gunnarssonar; Ingvars Eyfjörð; Írisar Róbertsdóttur og Rutar Haraldsdóttur í stjórn og kjör Eyjólfs Guðjónssonar og Guðmundu Bjarnadóttur í varastjórn, sem fram fór á aðalfundi stefnda þann 6. júlí 2016.   Í þriðja lagi að staðfest yrði með dómi að eftirtalin hefðu verið verið réttkjörin í stjórn og varastjórn félagsins á aðalfundi félagsins þann 6. júlí 2016.   Í stjórn:   Guðmundur Kristjánsson Ingvar Eyfjörð Íris Róbertsdóttir Rut Haraldsdóttir.   Í varastjórn:   Hjálmar Kristjánsson Guðmunda Bjarnadóttir.   Þá var og þess krafist að viðurkennt yrði með dómi að VSV bæri skylda til að boða til framhaldsfundar til að varpa hlutkesti um það hvort Einar Þór Sverrisson eða Guðmundur Örn Gunnarsson taki sæti í stjórn félagsins ásamt áðurnefndum aðilum.   Nánar á vsv.is   Myndin er af aðalfundi félagsins.

Guðmundur Kristjánsson - Hvers vegna vildum við rannsókn?

 Viðbrögð við viðtali við framkvæmdastjóra Vinnslustöðvarinnar í Vestmannaeyjum Sigurgeir Kristgeirsson í Viðskiptablaðinu 12.apríl 2017 og vegna niðurstöðu Atvinnuvega‐ og nýsköpunarráðuneytisins um minnihlutavernd. Hafnað er rógburði framkvæmdastjóra Vinnslustöðvarinnar hf. og viljum vegna þess koma athugasemdum okkar á framfæri á málefnalegan hátt.   Forsaga rannsóknarbeiðni á starfshætti meirihluta hlutafjáreigenda Vinnslutöðvarinnar hf.   Upphaf málsins má rekja til ársins 2011, þegar meirihluti eigenda VSV kom því til leiðar að þynna út eignarhlut aðila tegndum Brimi hf. með því að virkja atkvæðarétt eigin bréfa VSV. Þessi meirihluti er leiddur af framkvæmdastjóra Seilar ehf sem er Sigurgeir Kristgeirsson en hann er stór hluthafi í Seil ehf. og jafnframt framkvæmdastjóri VSV. Með því móti tókst meirihlutanum í krafti leynilegs hluthafasamkomulags að þvinga fram aukinn meirihluta, eða 67% atkvæðavægi sem þurfti til að samþykkja samruna VSV og Ufsabergs útgerðar ehf. (UÚ) Slíkur meirihluti var ekki til staðar fyrir sölu eiginbréfa VSV til aðila innan hins leynilega hluthafasamkomulags.   Þannig var samþykkt á hluthafafundi 10.05.2011 að selja 2,5% hlut í VSV til eigenda UÚ en þeir höfðu þá skömmu áður gerst aðilar að hinu leynilega hluthafasamkomulagi. Seil ehf. keypti svo þessi sömu hlutbréf á sama undirverði og þau voru afhent eigendum UÚ. Hæstiréttur Íslands dæmdi sölu eigin bréfa félagsins til eigenda UÚ ólöglega með dómi 585/2012 enda tilgangurinn með sölunni fyrst og fremst að þynna út lögbundinn rétt aðila, tengdum Brim og skapa Seil ehf. fjárhagslegan ávinning, en í dómi Hæstaréttar segir:   „Hæstiréttur taldi að líta yrði svo á að samningur V hf [Vinnslustöðvar] . við U ehf [Ufsaberg]. 10. maí 2011 hefði engan annan tilgang haft en þann að virkja atkvæðisrétt eigin hluta í V hf. og sniðganga þannig það jafnræði og um leið atkvæðavægi sem 3. mgr. 82. gr. laga nr. 2/1995 væri ætlað að tryggja hluthöfum.”   Þá segir jafnframt í dómnum: “Þetta sýnir að samningurinn var í raun hluti af samkomulagi aðila hans um samruna félaganna og verður ekki séð að hann hafi haft neinn sjálfstæðan tilgang, sem ekki hefði í öllum atriðum verið náð með eðlilegum hætti við samruna félaganna, annan en þann að virkja atkvæðisrétt eigin hluta stefnda.”   Í kjölfari dómsins gerði meirihlutinn og eigendur UÚ viðauka við kaupsamninginn þar sem dómur Hæstaréttar var sniðgenginn með því að fella út skilyrði kaupsamnigsins. Hæstiréttur samþykkti með ótrúlegum hætti þessa útfærslu meirihlutans þrátt fyrir að umrædd bréf væru kominn í hendur Seil ehf. á sama undirverði og þau voru seld til eigenda UÚ. Þar með var ljóst að eigin bréf VSV voru kominn í hendur Seilar ehf og brotið fullframið. Eftir að fyrri dómur féll í Hæstarétti gerði Stilla/Brim tilboð í umræddan 2,5% hlut VSV fyrir 587 milljónir króna en hluthafafundur VSV hafnaði þessu kauptilboði í krafti hins leynilega hluthafasamkomulags og framkvæmdi í staðinn söluna til eigenda UÚ á 2,5% af eigin bréfum fyrir 441,6 milljónir króna. Eigendur UÚ seldu svo Seil ehf bréfin áfram á þessu sama verði og þannig varð VSV af 145 milljónum króna.   Í okkar huga var hið raunverulega samkomulag við eigendur UÚ að þeir fengju hátt verð fyrir eignina sína borgað með eigin bréfum VSV á undirverði og þau yrðu svo seld til Seilar ehf. á sama undirverðinu. Þetta var það sem rannsóknarbeiðni Brims laut að.   Beiðni til ANR   Á aðalfundi VSV þann 2.6.15 var samþykkt tillaga:   „Að skipaðir verði rannsóknarmenn með vísan til 97. gr. laga um hlutafélög nr. 2/1995, til að rannsaka eftirfarandi atriði í starfsemi félagsins: Meðferð eigin fjár Vinnslustöðvarinnar hf. í tengslum við samruna félagsins við Ufsabergútgerð ehf. Nánar tiltekið afhending hlutafjár í eigu félagsins til eigenda Ufsasbergs‐útgerðar ehf. Að rannsakað verði sérstaklega verðmat á eignum í viðskiptinum, einnig og hvort hagsmunir félagsins hafi verið fyrir borð bornir. Einnig með hliðsjón af tengslum aðila í gegnum svonefnt hluthafasamkomulag mili stórra hluthafa og stjórnenda í félaginu hvort samruninn og afhending eigin bréfa félagsins hafi verið til þess fallið að afla ákveðnum hluthöfum ótilhlýðilegra hagsmuna.“   Sérstakur endurskoðandi VSV skipaður af RSK, Grant Thornton lýsir því yfir eins og segir í niðurstöðubréfi ANR frá 4.4.2017, S liður: „...endurskoðunarfyrirtækið hafi orðið þess vart í störfum sínum við endurskoðun ársreikninga Vinnslustöðvarinnar hf. að komið hafi upp áleitnar spurningar um verð í viðskiptum í tengslum við samrunann sem um ræðir í málinu...“ og „...sjái ekkert því til fyrirstöðu að rannsókn fari fram.“   Þá segir í bréfi Grant Thornton til ANR í tilefni að endurupptökubeiðninni: “Hluti af rannsóknarefni því sem hér er til umfjöllunar er þannig út fyrir umfang endurskoðnunarvinnu okkar og hefur því ekki komið til álita í okkar vinnu. Við viljum þó taka fram að við störf okkar sem skipaðir endurskoðendur hjá Vinnslustöðinni hafa komið fram áleitnar spurningar um verð í viðskiptum í tengslum við samrunann, kaupum í Ufsaberg‐útgerð ehf. árið 2008, viðskiptum milli hluthafa og meðferð minnihluta hluthafa. Í áðurnefndu svarbréfi okkar til ráðuneytisins frá 8. september 2015 gerðum við ekki athugasemdir við tilnefningu rannsóknarmanna í máli þessu og teljum enn að slík rannsókn sé gagnleg. Vegna fyrirhugaðrar endurupptökubeiðni er sú skoðun okkar ítrekuð og með vísan til framangreinds getum við mælt með að slík rannsókn fari fram.”   Niðurstaða Atvinnuvega‐ og nýsköpunarráðuneytisins (ANR)   Í niðurstöðu ANR er beiðni Brims hafnað án málefnalegs rökstuðnings en í 97. gr. laga nr. 2/1995 um hlutafélög segir m.a. að:   “Hljóti tillagan fylgi hluthafahóps sem ræður yfir minnst 1/10 hlutafjársins getur hluthafi í síðasta lagi einum mánuði frá lokum fundarins farið þess á leit við ráðherra að hann tilnefni rannsóknarmenn. Tilmælin skal taka til greina, svo framarlega sem ráðherra telur nægilegar ástæður til þeirra.” Þar sem ANR og ráðherra hefur látið hjá líðast að rökstyðja með nokkru móti niðurstöðu sína mun Brim hf. láta á það reyna fyrir dómsstólum hvort sú minnihlutavernd sem tryggð eru í 97. gr hlutafjárlaga sé virk.     Að lokum   Varðandi fullyrðingar Sigurgeirs í viðtali við Viðskiptablaðsins í dag þar sem hann vegur að æru minni og ræðir allt annað en aðalatriði málsins þá eru þær fullyrðingar ekki svara verðar.   Virðingafyllst fh Brims hf Guðmundur Kristjánsson, forstjóri.    

Aðalfundur VSV - Afkoman sú næstbesta frá upphafi

Hagnaður VSV-samstæðunnar nam tæplega 12,4 milljónum evra á árinu 2016 en var tæplega 10 milljónir evra árið áður. Þetta kom fram á aðalfundi Vinnslustöðvarinnar hf. í dag. Rekstur og starfsemi Vinnslustöðvarinnar gekk vel 2016. Afkoman félagsins var sú æstbesta frá upphafi. Framlegð samstæðunnar (EBITDA) var 20,4 milljónir evra, nánast hin sama og 2015. Eigið fé jókst um 9% og eiginfjárhlutfall er nú 38%.   Fjárfestingar voru miklar á árinu. Nýtt uppsjávarvinnsluhús var tekið í notkun, nýr togari er í smíðum í Kína og skip voru seld og keypt. Framkvæmdakostnaður var 18,4 milljónir evra, að frádregnu söluverði skipa. Leiðarljósið er að láta byggðina í Vestmannaeyjum njóta góðs af arðsömum rekstri og fjárfestingum VSV og styrkja þannig stoðir samfélagsins heima fyrir. Þrátt fyrir miklar fjárfestingarnar minnkuðu heildarskuldir og skuldbindingar VSV um 3% vegna þess að handbært fé frá fyrri árum var notað til að takast á við nýfjárfestingarnar. Handbært fé dróst að sama skapi saman í reikningum félagsins eða um ríflega 60%.   VSV tók engin langtímalán á árinu en greiddi 12,4 milljón evrur af langtímaskuldum sínum. Aðalfundurinn samþykkti að greiða hluthöfum 8 milljónir evra í arð, sem svarar til 5% af áætluðu markaðsvirði hlutafjár. Þetta er fjórða árið í röð sem hluthafar VSV ákveða að greiða sér arð upp á 8 milljónir evra.   Guðmundur Kristjánsson í stjórn   Fjórir stjórnarmenn fimm voru endurkjörnir á aðalfundinum: Einar Þór Sverrisson, Guðmundur Örn Gunnarsson, Íris Róbertsdóttir og Rut Haraldsdóttir. Guðmundur Kristjánsson forstjóri Brims var kjörinn í stjórn í stað Ingvars Eyfjörð. Í varastjórn voru kjörnir Eyjólfur Guðjónsson og Hjálmar Kristjánsson en þriðji frambjóðandinn til varastjórnar, Guðmunda Bjarnadóttir, fór inn í varastjórn á kynjakvóta og var því endurkjörin líkt og Eyjólfur.      Mynd VSV: Atkvæðagreiðsla í stjórnarkjöri á aðalfundinum.   Af vef Vinnslustöðvarinnar - vsv.is.

Fjölmenni í afmæliskaffi Vinnslustöðvarinnar :: Bók í tilefni afmælisins

 Um hundrað manns mættu í afmæliskaffi Vinnslustöðvarinnar í Akóges á föstudaginn, 30. desember til að fagna sjötugsafmæli félagsins og útkomu bókar af því tilefni, Sjötug og síung Vinnslustöðin 1946 til 2016, sem gestir fengu afhenta í lok veislunnar. Sigurgeir Brynjar Kristgeirsson, Binni framkvæmdastjóri sagði frá aðdraganda bókarinnar um Vinnslustöðina í tilefni afmælisins nú. Hann sagðist fyrst og fremst hafa viljað skrá sögu fólksins sem starfaði og starfar í fyrirtækinu og varðveita minningar þess. Fyrirtækið sjálft kunni að vera eilíft en mennirnir ekki og því sé skráning sögu að þessu leyti alltaf kapphlaup við tímann. Það að halda vel utan um söguna geti orðið til hjálpar og kennt margt, til dæmis að draga ályktanir af því sem gert var og ákveðið í fortíðinni til þess að læra af því sem vel tókst og endurtaka ekki mistök úr fortíðinni. Binni vísaði til stefnuyfirlýsingar útvegsmannanna sem stofnuðu Vinnslu- og sölumiðstöð fiskframleiðenda - síðar Vinnslustöðina - fyrr sjötíu árum þar sem þeir kváðust „sameinast um fiskvinnslu til hagsbóta fyrir sig og byggðarlagið“. Sú yfirlýsing væri í raun í fullu gildi enn þann dag í dag.     Sjötug og síung   Bókarhöfundurinn, Atli Rúnar Halldórsson, kynnti verkefnið og las upp úr bókinni ásamt Hermanni Kr. Jónssyni og Þór Vilhjálmssyni sem aðstoðuðu við að afla upplýsinga og heimildarmanna fyrir bókarskrifin. Atli Rúnar þakkaði sömuleiðis Sigurgeiri Jónassyni fyrir ljósmyndir úr safni hans sem birtast í bókinni. „Það er hægt að segja sögur fólks og félaga á ýmsa vegu. Hér var valin sú leið að bregða upp svipmyndum af Vinnslustöðinni sem vinnustað í blíðu og stríðu og styðjast við minningarbrot og ummæli fólks sem starfaði þar áður eða starfar þar enn“ sagði Atli Rúnar um aðferðafræði söguskrifanna. „Svo er stiklað á stóru í sjötíu ára sögu. Við byggðum á efnisramma og aðferðafræði sem stuðst var við í afmælisriti sem búið var og dreift í hvert hús hér í bæ í tilefni sexugsafmælis VSV, en fórum lengra með þá hugmynd og sökktum okkur dýpra í viðfangsefnið. Það hefði verið hægt að taka annan pól í hæðina, búa til dæmis til myndaalbúm um fólkið og Vinnslustöðina – nóg er til af hráefni í slíkt albúm frá Sigurgeiri Jónassyni, Adda í London og fleirum. Við hefðum líka getað haft að leiðarljósi að fjalla um Vinnslustöðina sem hluta af samfélaginu í Vestmannaeyjum og sýnt fram á með dæmum hvaða áhrif það hefur ef Vinnslustöðinni líður ekki vel og vegnar illa og svo hvaða áhrif það hefur á samfélagið þegar félaginu vegnar vel og því líður vel. Við sjáum til dæmis skarpar andstæður að þessu leyti í sögu félagsins bara á síðustu tveimur áratugum eða svo. Enn einn möguleika má nefna og hann er sá að skrifa aðallega átakasögu VSV. Þá er ég ekki bara að vísa til reiptogsins í hluthafahópi félagsins á allra síðustu árum. Það hefur oft gengið miklu meira á í félaginu og í kringum það. Strax árið 1952 var til dæmis ákveðið í forystu Vinnslu- og sölumiðstöðvar fiskframleiðenda að víkja einum stofnanda félagsins og stjórnarmanni fyrstu árin úr félaginu fyrir að halda rekstrarlega fram hjá félaginu með því að leggja afla sinn inn annars staðar. Það var brot á félagssamþykktum. Sá brottrekni sætti sig ekki við þessa niðurstöðu og niðurstaðan varð sú að hann var áfram í félaginu.“ Unnið af vsv.is   Vel heppnað og gott framtak   Um bókina er það að segja að hún er bráðskemmtileg, þar sem myndir og texti koma sögunni vel til skila. Hún er vel sett upp og kryddið er sögur fólksins sem þarna hefur unnið og vinnur enn. Gott framtak hjá Vinnslustöðinni og faglega unnið eins og við má búast úr hendi Atla Rúnars.  

Fulltrúar ferðaþjónustunnar í Vestmannaeyjum taka undir að rekstri Herjólfs sé best borgið í höndum sveitafélagsins

Fulltrúar ferðaþjónustunnar í Vestmannaeyjum taka heilshugar undir bókun bæjarstjórnar þess efns að rekstri Herjólfs sé best borgið í höndum sveitafélagsins:     „Bæjarstjórn Vestmannaeyja benti á að hagkvæmast sé fyrir ríkið að láta smíða ferju og semja svo sérstaklega um rekstur hennar. Vestmannaeyjabær lítur á rekstur Herjólfs sem hornstein að innigerð samfélagsins í Vestmannaeyjum. Í raun og veru er ekki nokkur munur á rekstri Herjólfs og rekstri annara kafla vegakerfis Íslendinga. Bæjarstjórn telur því brýnt að rekstur Herjólfs verði ætíð séður sem hluti af þjóðvegakerfi Íslendinga og gjaldtöku og þjónustu verði að hagað í samræmi við þá skilgreiningu.Þá bendir bæjarstjórn á að í fjölmörgum tilvikum hefur rekstur fjölbreyttra málaflokka í nærþjónustu svo sem málefni fatlaðra, rekstur grunnskóla og rekstur heilsugæslu verið fluttur frá ríki til sveitarfélags ýmist með almennum hætti eða sértækum samningum. Slíkt er gert til að tryggja hagsmuni nærsamfélagsins, bæta þjónustu og auka hagkvæmni. Með þetta í huga samþykkir bæjarstjórn Vestmannaeyja að fela bæjarstjóra að rita innanríkisráðherra bréf og óska þar eftir því að samið verði beint um rekstur ferjunnar við Vestmannaeyjabæ.“     Með því að fá rekstur Herjólfs til sveitafélagsins verður mun auðveldara að sníða hann að þörfum vaxandi ferðaþjónustu, sem og samfélagsins alls hverju sinni. Fulltrúar ferðaþjónustunnar fagna því að bæjarstjóri ætli að hafa forgöngu um þetta mikla hagsmunamál Vestmannaeyjabæjar.  

Hættu við að taka á móti mönnum Vegagerðarinnar vegna nýrrar Vestmannaeyjaferju

Norska skipasmíðafyrirtækið Fiskerstrand hætti snarlega við að taka á móti mönnum Vegagerðarinnar sem voru á leið til Noregs í morgun til að ganga frá samningum um smíði nýrrar Vestmannaeyjarferju. Fyrirtækið gaf engar skýringar á sinnaskiptum sínum. Nú verður gengið til samninga við þá sem áttu næst lægsta tilboðið en það er ríflega 640 milljón krónum hærra. ruv.is greindi frá.     Menn Vegagerðarinnar áttu bókað flug til Noregs í morgun til að ganga frá samningnum við Fiskerstrand sem átti lægsta tilboðið í smíði nýrrar ferju sem sigla á milli Landeyjahafnar og Vestmannaeyja. Tilboðið hljóðaði uppá 2,8 milljarða króna. Þeir þurftu hins vegar skyndilega að hætta við ferðina.   G. Pétur Matthíasson, upplýsingafulltrúi Vegagerðarinnar: „Við ætluðum að fara að semja við lægstbjóðanda í smíði ferjunnar en þá komu bara skilaboð um það í morgun að þeir væru hættir við tilboðið.“   Fréttamaður: „Kom þetta ykkar mönnum á óvart?“   „Já þetta kom á óvart en það er nú þannig í þessum útboðsbransa að það gerist ýmislegt og það er ekkert óvanalegt að það sé hætt við tilboð. En það er náttúrulega ekki gott því menn leggja auðvita fram bindandi tilboð þannig að við verðum að skoða það í þessu tilviki en auðvita getur eitthvað komið uppá menn hafa kannski gert einhver mistök eða vitleysu og sjá svo að þetta er vonlaust en ég veit ekki hvort það er í þessu tilviki en menn verða bara að skoða það. Það er ekkert í skilaboðunum um það en Ríkiskaup fara nú yfir og skoða það mál.“   Næsta mál á dagskrá er því að leita til þeirra sem áttu næst lægsta tilboðið í smíði nýrrar ferju.   „Það er pólkst skipasmíðafyrirtæki og þeir voru líka með ágætis tilboð og vænlegt.“   Það tilboð er þó 645 milljón krónum hærra.  

Bjart framundan í íslenskum sjávarútvegi

Mikil uppsveifla hefur átt sér stað í íslenskum sjávarútvegi sem sást vel á Íslensku sjávarútvegssýningunni sem haldin var í Laugardalshöllinni í síðustu viku.   Verslunin Eyjavík, sem selur margvíslegan búnað fyrir sjómenn, var meðal fyrirtækja á sýningunni. Gréta Hólmfríður Grétarsdóttir var mjög ánægð með sýninguna og sagði hana vel heppnaða. „Þarna fengu minni fyrirtæki að kynna sig og komust færri að en vildu,“ sagði Gréta. Íslendingar stóðu fyrir sýningunni í fyrsta skipti sem henni fannst vera stór plús. „Á svona sýningu hitti ég rétta fólkið sem eru sjómenn og þetta skilar sér vel eftir á, vonandi er þetta komið til að vera því það var rosalega vel að þessu staðið,“ sagði Gréta.   Nemendur úr haftengdri nýsköpun voru meðal sýningargesta í ár. Þau voru öll sammála um að þetta hafi verið skemmtilegt, viðburðaríkt og fræðandi. Það sem kom þeim skemmtilega á óvart var hversu mikið fyrirtæki nýta sér reynslu sjómanna við nýsköpun, sem dæmi þá er Birgir Þór Sverrisson skipstjóri að vinna við að þróa hlera með fyrirtæki sem var að kynna á sýningunni. Vinnslustöðin styrkti nemendurna í þessari ferð og Eimskip bauð þeim í Herjólf. Nemendurnir fóru alla dagana í vísindaferðir, en þau heimsóttu Marel, Hampiðjuna, SFS og einnig sóttu þau málþing hjá Arion banka.   Friðrik Ingvar Alfreðsson tók myndir á sýningunni sem fylgja þessari frétt.    

Fulltrúi í samgönguhóp

Ráðleggur meiri veiði á NÍ-íslensku síldinni, makríl og kolmunna

Í fréttatilkynningu frá Hafrannsóknastofnun eru kynntar ráleggingar Alþjóðahafrannsóknaráðsins sem veitir ráð um aflamark deilistofna. Nýlokið er fundi ráðgjafarnefndar Alþjóðahafrannsóknaráðsins þar sem m.a. var veitt ráðgjöf um heildarafla norsk-íslenskrar vorgotssíldar, kolmunna, makríls og úthafskarfa í Norðaustur-Atlantshafi fyrir árið 2017. Íslendingar stunda umtalsverðar veiðar úr þeim stofnum. Ráðið leggur til aukna veiði á næsta ári í norsk-íslensku síldinni, makríl og kolmunna en telur ástand úthafskarfans vera mjög alvarlegt.     Norsk-íslensk vorgotssíld Alþjóðahafrannsóknaráðið (ICES) ráðleggur í samræmi við samþykkta aflareglu strandríkja að afli ársins 2017 verði ekki meiri en 646 þúsund tonn sem er 104% aukning frá ráðlögðum afla fyrir árið 2016. Hrygningarstofninn hefur farið minnkandi síðan 2009. Það ár var hann í hámarki vegna fjögurra stórra árganga frá árabilinu 1998-2004. Léleg nýliðun síðan 2004 er megin skýringin á minnkandi stofnstærð. Þótt ennþá sé nokkur óvissa um stærð árganga eftir 2012 er fátt sem bendir til þess að stór árgangur gangi inn í veiðistofninn á næstu árum. Samkvæmt stofnmatinu í ár er hrygningarstofninn árið 2015 nú talinn hafa verið þriðjungi stærri en mat síðasta árs benti til. Minnkun stofnsins á undanförnum árum hafi því verið hægari en áður var metið. Eins er stofninn í upphafi árs 2017 metinn tæplega 40% stærri en í fyrri úttekt. Hærra mat nú skýrist aðallega af háum stofnvísitölum frá leiðangri á hrygningarslóð við Noreg árin 2015 og 2016. Þessi mikla aukning í ráðlögðum afla milli áranna 2016 og 2017 skýrist af tvennu, af því að stofninn er metinn stærri en áður en einnig af hærra veiðihlutfalli samkvæmt aflareglu. Í aflareglunni er veiðidánartalan (F) 0.125 þegar stofninn er metinn yfir aðgerðarmörkum (Btrigger=5 milljón tonn) en lægri þegar stofninn er metinn undir þeim mörkum. Í ár er hrygningarstofninn metinn rétt undir 5 milljónum tonna og samkvæmt því er ráðgjöfin byggð á því að veiðidánartalan verði 0.124 og aflinn samkvæmt því 646 þúsund tonn. Í mati ársins í fyrra var stofninn metinn um 4 milljónir tonna, eða 28% undir viðmiðunarmörkum og ráðlagður afli (317 þúsund tonn) byggður á að veiðidánartalan yrði 0.083. Aflamark árið 2016 var 317 þúsund tonn samkvæmt ráðgjöf ICES, en ekki náðist samstaða strandríkja um skiptingu aflaheimilda og er gert ráð fyrir að aflinn verði 377 þúsund tonn. Íslenskum skipum var úthlutað 46 þúsund tonnum fyrir árið 2016 samkvæmt ákvörðun stjórnvalda.     Kolmunni ICES leggur til að kolmunnaafli ársins 2017 verði innan við 1342 þúsund tonn. Ráðgjöfin miðar við þá veiðidánartölu (Fmsy) sem gefur hámarksafrakstur til lengri tíma litið. Hrygningarstofn kolmunna hefur stækkað frá árinu 2010 og er ofan við aðgerðarmörk (MSY Btrigger = 2,25 milljón tonn). Nýliðun er metin yfir meðallagi en með mikilli óvissu. Ráðgjöfin fyrir árið 2017 er umtalsvert hærri en hún var fyrir árið 2016 (776 þúsund tonn). Þetta er aðallega vegna hærra mats á árgöngum 2013 og 2014 í stofnmati ársins 2016 heldur en árið 2015. Stofnmat er einnig mjög viðkvæmt fyrir mati á aldursgreindum vísitölum nýjasta leiðangurs, en þær voru mun hærri árið 2016 en árið 2015. Ennfremur voru gátmörk endurreiknuð og hækkaði FMSY frá 0.3 í 0.32, en ráðgjöf byggist á FMSY. Hrygningarstofninn er nú metinn um 5 milljónir tonna og samkvæmt matinu mun stofninn áfram vaxa nema veiðar verði verulega umfram ráðgjöf. Aflareglan, sem var samþykkt árið 2008, er fallin úr gildi. Ekki hefur enn náðst samkomulag milli þeirra þjóða sem stunda veiðar úr stofninum um skiptingu, en áætlað er að heildaraflinn í ár verði tæp 1,150 milljón tonn, þar af afli íslenskra skipa um 164 þúsund tonn.       Makríll ICES ráðleggur að afli ársins 2017 verði ekki meiri en 944 þúsund tonn. Er sú ráðgjöf í samræmi við nýtingarstefnu (FMSY) sem mun leiða til hámarks afraksturs til lengri tíma litið. Hrygningarstofninn hefur vaxið frá árinu 2006 og var metinn tæp 5 milljón tonn árið 2016. Fiskveiðidauði hefur farið lækkandi frá því um 2004 en er enn yfir þeim mörkum sem stefnt er að (FMSY=0.22). Síðustu 15 ár hafa komið fram fjórir sterkir árgangar (2002, 2006, 2011 og 2014) og eins eru allir árgangar eftir 2007 yfir meðalstærð ef undan er skilinn 2013 árgangurinn. Frá árinu 2006 hefur makríll gengið á Íslandsmið og í fjölþjóðlegum togleiðangri sumarið 2016 mældist meira en nokkru sinni áður af honum innan íslenskrar lögsögu. Ástæður þessa hafa verið tengdar stækkun stofnsins, hlýnun sjávar og fæðuframboði. Alþjóðlegur eggjaleiðangur sumarið 2016 sýndi norðlægari hrygningu en nokkru sinni fyrr. Þessir tveir leiðangrar gefa nokkuð misvísandi upplýsingar um þróun stofnsins. Eggjaleiðangurinn sýnir minnkun á stofnstærð síðan 2013 meðan togleiðangurinn sýnir aukningu, þannig að til samans benda þeir til lítillar breytingar í stofnstærð og sú aukning sem kemur fram stafar af upplýsingum úr aldurssamsetningu aflans. Niðurstöður stofnmatsins undanfarin ár hafa verið sveiflukenndar og m.a. þess vegna er fyrirhugaður rýnifundur um stofnmat makríls veturinn 2017. Ráðgjöf ICES um aflamark í makríl fyrir árið 2016 var að aflinn yrði ekki meiri en 667 þúsund tonn en sú ráðgjöf var endurskoðuð fyrr í þessum mánuði og hækkuð í 774 þúsund tonn. Ekki hefur náðst samkomulag milli þeirra þjóða sem stunda veiðar úr makrílstofninum um skiptingu aflans með þeim afleiðingum að veitt hefur verið langt umfram ráðgjöf ICES. ICES gerir ráð fyrir því að heildaraflinn árið 2016 verði um 1,05 milljón tonn. Aflaheimildir íslenskra skipa fyrir árið 2016 voru 152 þúsund tonn samkvæmt ákvörðun íslenskra stjórnvalda, auk þess sem óveitt var af aflamarki ársins 2015.       Úthafskarfi – neðri stofn ICES leggur til að engar veiðar verði stundaðar úr neðri stofni úthafskarfa á árunum 2017 og 2018. Ráðgjöfin miðar við þá veiðidánartölu (FMSY) sem gefur hámarksafrakstur til lengri tíma litið. Hrygningarstofninn hefur minnkað verulega frá því að veiðar úr neðri stofni úthafskarfa hófust í byrjun tíunda áratugar síðustu aldar. Frá sama tíma hækkaði veiðidánartala mikið og hefur verið mjög há allt frá aldarmótum. Leiðangrar til að meta stærð stofnsins hafa verið farnir annað hvert ár frá árinu 1999, síðast árið 2015. Niðurstöður þessara leiðangra sýna að stofninn hefur minnkað mikið allt tímabilið. Grunnur ráðgjafar hefur á undandförnum árum byggst eingöngu á stofnvísitölum. Í þeirri ráðgjöf sem nú er kynnt er byggt á líkani sem nýtir m.a. gögn um lengdardreifingu og aldurssamsetningu í veiðum, auk þess að nota gögn úr ofangreindum leiðangri. Niðurstöðurnar eru að stofninn hefur minnkað jafnt og þétt allt frá því um 1995 og er nú langt undir varúðarmörkum (Blim). Jafnframt sýna framreikningar að þótt engar veiðar verði stundaðar næstu 2 árin muni stofninn áfram verða undir varúðarmörkum í lok þess tímabils. Ekki hefur verið samkomulag milli veiðiþjóða um skiptingu afla um langt skeið. Jafnframt hefur verið ágreiningur um stofngerð og telja Rússar að í Grænlandshafi sé einungis einn stofn og að ástandið sé mun skárra en ICES hefur talið. Hafa þeir því úthlutað veiðiheimildum til rússneskra skipa í samræmi við það og þær heimildir verið langt umfram ráðlagðan heildarafla. ICES hefur á undanförnum árum lagt til að engar veiðar yrðu stundaðar úr efri stofni úhafskarfa (sá sem veiðist á minna en 400 metra dýpi) þar sem ástand þess stofns versnaði mikið undir lok síðustu aldar og hefur stofninn mælst mjög lítill í leiðöngrum undanfarna 2 áratugi. Því er nú svo komið að ICES leggur til að engar karfaveiðar verði stundaðar í Grænlandshafi og nærliggjandi hafsvæðum.        

Fermeterinn í Vestmannaeyjumm kostar um 181.000 kr.

Langdýrustu fermetrana í íbúðarhúsnæði er að finna í Garðabæ og í póstnúmeri 101 í Reykjavík ef marka má íbúðir til sölu á fasteignavefjum landsins.Vestmannaeyjar koma í 8. sæti yfir hæðsta fasteignaverð í landinu. Visir.is greindi frá.   Staðan er skelfileg og þúsundir íbúða þarf inn á markaðinn til að anna eftirspurn, að mati framkvæmdastjóra Félags fasteignasala. Fréttablaðið kannaði ásett verð fasteigna sem eru um 70 til 120 fermetrar að stærð vítt og breitt um landið. Einstaklingar í dag sem eru á leið út á fasteignamarkaðinn eru í mörgum tilvikum að leita sér að íbúð á þessu stærðarbili.   Verðið er nokkuð mismunandi eftir því hvar íbúðirnar eru staðsettar. Einnig eru sum svæði að byggjast upp með mörgum nýjum íbúðum í dýrari kantinum.   „Það er virkilega erfitt fyrir ungt fólk að kaupa sína fyrstu eign. Fólk þarf að eiga fimm til sex milljónir til að komast inn á markaðinn og það er ekki gefið,“ segir Grétar Jónasson, framkvæmdastjóri Félags fasteignasala.   Grétar segir það óskemmtilega stöðu sem gæti þá komið upp að börn efnaðra foreldra séu þá þau einu sem geti eignast fasteign.   „Fólk sem á ákaflega lítið, nýkomið úr námi, þarf að reiða sig á foreldra eða aðra sem eiga nægilegt fé til að hjálpa. Það er staða sem margir standa frammi fyrir. Við erum að sjá að þeir sem eiga efnaða foreldra eru líklegri til að geta eignast fasteign,“ segir Grétar.   Gríðarlegur munur er á fasteignaverði á milli höfuðborgarsvæðisins og síðan landsbyggðanna. Til að mynda er fasteignaverð á Akureyri aðeins hálfdrættingur á við það sem gerist í borginni. Fasteignaverð lækkar síðan tiltölulega hratt þegar komið er í nágrannasveitarfélög höfuðborgarinnar.   Atvinnusóknarsvæði höfuð­borgar­­svæðisins hefur verið að stækka síðustu áratugina með bættum samgöngum. Er nú talað um að atvinnusóknarsvæðið nái um 45 mínútna akstursvegalengd frá Reykjavík. Því eru mörg dæmi um að einstaklingar sæki vinnu til borgarinnar þó þeir séu búsettir á Selfossi í austri eða nálægt Borgarnesi í norðri frá höfuðborgarsvæðinu.   „Þess vegna þarf það fólk, sem ekki á kost á að kaupa í höfuðborginni, að skoða það hvort búseta utan borgarinnar er möguleg, setjast yfir hvort það sé leiðin til að komast inn á fasteignamarkaðinn,“ segir Grétar.   Benedikt Sigurðarson, framkvæmdastjóri Búseta á Norðurlandi, segir að hátt fasteignaverð sé ekki einu vandkvæðin við íslenskan fasteignamarkað. Íslenskur leigumarkaður eigi langt í land með að vera sambærilegur við það sem þekkist í nágrannalöndum okkar.   „Almennur leigumarkaður hefur ekki verið til staðar á Íslandi að því leyti að séreignaráherslan hefur verið svo mikil. Þegar ég segi almennur leigumarkaður á ég við leigumarkað sem ekki er rekinn sem einhvers konar skammtímahagnaður eða gróðatækifæri fjárfesta,“ segir Benedikt.   Að sögn Benedikts hafa íbúðafélög neytenda átt erfitt með að fóta sig. Engin slík félög hafi fótað sig á leigumarkaði, einungis húsnæðissamvinnufélög sem lítið hlutfall hafi á markaði.   „Ekkert eftirlit er með leigumarkaði, engin skráning á starfseminni, ekkert aðhald hins opinbera og öfugt við Svíþjóð og Þýskaland til dæmis er ekkert neytendafélag til staðar til að skaffa neytendum íbúðir á sem lægstu verði,“ bætir Benedikt við.   Fréttin birtist fyrst í Fréttablaðinu  

Myndasafnið >>

Öldudufl við Landeyjahöfn

Öldudufl við Landeyjahöfn

Mannlíf >>

Eyjamenn kunna að hafa gaman

Sóli Hólm leggur nú land undir fót og mætir á Háaloftið í Vestmannaeyjum með splunkunýtt uppistand sem hlotið hefur frábærar viðtökur í kjallaranum á Hard Rock Cafe í Reykjavík. Sóli hefur verið einn vinsælasti skemmtikraftur þjóðarinnar síðustu ár ásamt því að hafa getið sér gott orð í sjónvarpi og útvarpi. Eftir að hafa þurft frá að hverfa um nokkurra mánaða skeið vegna veikinda snýr hann aftur með splunkunýtt uppistand, tilbúinn að draga sjálfan sig og aðra sundur og saman í háði. Sóli er maður margra radda og má búast við að þjóðþekktir einstaklingar fylgi honum í einhverri mynd upp á svið á Háaloftinu.   „Ég er ótrúlega spenntur að koma til Vestmannaeyja með uppistandið mitt. Ég hef skemmt nokkrum sinnum í Vestmannaeyjum og alltaf gengið frábærlega. Eyjamenn kunna að hafa gaman, hvort sem það er fyrstu helgina í ágúst eða síðustu helgina í febrúar,“ sagði Sóli í samtali við Eyjafréttir.  Lætur drauminn rætast Sóli sagðist hafa komið fram í Höllinni en aldrei á Háaloftinu áður, „kollegar mínir fyrir sunnan sem hafa gert það segja að það henti einkar vel fyrir uppistand svo ég hef bara góða tilfinningu fyrir þessu. Ég er búinn að vera með þessa uppistandssýningu á Hard Rock í Reykjavík og á Græna hattinum á Akureyri en þetta er eitthvað sem ég ákvað að gera þegar ég greindist með krabbamein síðasta sumar. Þá ákvað ég að um leið og mér yrði batnað myndi ég kýla á að láta þennan draum rætast, að vera með eigin sýningu, og blessunarlega hafa viðtökurnar verið frábærar og alltaf verið uppselt hingað til,“ sagði Sóli.  Afi hans var bæjarstjóri Sóli á rætur að rekja til Eyja, „ég á mínar tengingar til Vestmannaeyja. Afi minn, Hilmir Hinriksson, var af Gilsbakkakyni og faðir hans, Hinrik G. Jónsson var bæjarstjóri í Eyjum frá 1938-1946. Ég geri reyndar ekki ráð fyrir að margir mæti sem muni eftir langafa sem bæarstjóra, en það væri ánægjulegt,“ sagði Sóli Hólm að lokum.  

Stjórnmál >>

Uppstilling hjá Sjálfstæðisflokknum

Í gær rann út framboðsfrestur til röðunar fyrir Sjálfstæðisflokk Vestmannaeyja. Sjö gáfu gáfu kost á sér í Röðun, en frambjóðendur þurfta að vera tíu að lágmarki, skv. samþykkt aðalfundar Fullltrúaráðs sjálfstæðisfélaganna í Vestamannaeyjum. Það verður því farið í uppstillingu. Ólafur Elíasson sagði í samtali við Eyjafrétta að, „Á fundi fulltrúaráðs sjálfstæðisfél. í Vestm. var samþykkt sl. mánudag að röðun færi fram ef 10 eða fleirri gæfu kost á sér í framboð. Sá fjöldi barst ekki, en sjö framboð bárust og hefur Kjörnefnd því hafið vinnu við uppstillingu eins og samþykktin hvað á um.“ Fyrir þá sem ekki vita hvað uppstilling er, þá er það þegar Kjördæmisráð og fulltrúaráð geta ákveðið að kjósa uppstillingarnefnd sem hafi það hlutverk að gera tillögu um skipan framboðslista flokksins við alþingis- eða sveitarstjórnakosningar. Slík ákvörðun þarf að hljóta samþykki 2/3 hluta fundarmanna og gildir einungis fyrir einn framboðslista í senn. Tillaga uppstillingarnefndar um skipan framboðslista skal lögð fyrir til afgreiðslu á fundi kjördæmiseða fulltrúaráðs. Heimilt er að ákveða að bæði aðal- og varamenn taki þátt í atkvæðagreiðslu um tillöguna, en þá skal ákvörðun þar um tekin um leið og ákvörðun skv. 1. mgr. þessarar greinar er tekin og með sama hlutfalli atkvæða og gildistíma og þar greinir. Einfaldur meirihluti atkvæða nægir til að samþykkja listann. Miðstjórn setur samræmdar framkvæmdareglur um uppstillingu framboðslista á vegum flokksins.  Sú kjörnefnd sem kosin var til að annast framkvæmd röðunarinnar fær nú það hlutverk að stilla upp á lista Sjálfstæðisflokksins. Nefndina skipa samkvæmt samþykkt fulltrúaráðsfundar: Ólafur Elísson, formaður, Arnar Sigurmundsson, Bragi Magnússon, Elsa Valgeirsdóttir, Halla Svavarsdóttir, Ingólfur Jóhannesson og Silja Rós Guðjónsdóttir.    

Greinar >>

Er Vegagerðin að fokka í okkur?

Þetta var fínasti fundur í gær, íbúafundurinn sem haldinn var í Höllinni. Um 160 manns mættu, en ég er nokkuð viss að ég hafi verið með þeim yngstu í hópnum. Þegar ég labbaði inn á slaginu 20:00 leit yfir hópinn sem mættur var, þá sá ég fljótlega hver úrslitin yrðu í nafnavalinu á nýju ferjunni. En eins og flestir vita voru það ég og 25 aðrir sem kusu nafnið Vilborg. Mér fannst sjarmerandi að ný ferja fengi nýtt nafn. Tákn um nýja og betri tíma í samgöngumálum okkar Eyjamanna. Svo er spurningin, verða þetta nýir og betrir tímar í sjósamgöngum okkar Eyjamanna. Vonandi. Ef ekki, hvað þá?   Elliði bæjarstjóri fór yfir þær óskir og langanir Eyjamanna um hvað við viljum sjá gert í þessum málum sem eru engar fréttir. Það er búið að fara yfir þessa hluti mörgum sinnum. Sem dæmi, að gjaldskrá og þjónustustig taki mið af því að hér er um þjóðveg að ræða.   Ferjan var kynnt, ég skildi ekki helmingin af því enda hef ég ekki vit á þessum málum. Vil vera jákvæð og ætlast til að allir séu að vinna vinnuna sína. Ferjan á allavega vera í litum Þórs, Týrs og ÍBV. Kojunum er búið að koma fyrir á teikningum, en hvernig kojurnar verða… lýsingarnar voru allavega ekki sérstakar. Sem móðir tveggja ungra barna, hoppa ég ekki af spenningi og skora á hönnuði að skoða þetta vel. En kannski þarf ég ekki að hafa þessar áhyggjur, það verður bara siglt í Landeyjahöfn.   Fulltrúi Vegagerðarinnar kom í pontu. Fór yfir fullt af tölum og staðreyndum sem skiluðu sér mjög illa til fólks og ekki gat fólk reddað sér með að lesa þær á glærunum því þær sáust ekki. Meira að segja ræðumaður sá þær ekki og giskaði að ég held tvisvar á einhverjar staðreyndir, enda virtist hann hafa verið neyddur til að mæta og þokkalega áhugalaus ef þið spyrjið mig. Tölurnar sem hann átti að skila til okkur voru samt mikilvægar og þarfar fyrir okkur að vita. Smá gegnsæi gangvart rekstraraðila og fleira. En það hættu allir að pæla í því þegar fulltrúi Vegagerðarinnar varpaði því fram, hversu marga ferðamenn við viljum svo sem fá? Hakan á fundagestum datt niður í gólf og Páll Magnússon fundarstjóri tók fyrir andlitið. Var þetta með ráðum gert? Kynning sem skilaði sér ekki til fólksins og skrýtin athugasemd sem stendur upp úr frekar en staðreyndir talnanna?   Eimskipsmenn fengu svo sjálfsagt sting í hjartað þegar Lúðvík Bergvinsson ávarpaði fundinn og talaði um að rekstur ferju ætti nú ekki að vera það flókinn. Við skulum allavega orða það þannig það langar engan að missa viðskipti sem eru að gefa.   Einnig var rætt hvort ferjan ætti að vera til reynslu hjá Vegagerðinni. Í umsjá Eimskip væntanlega? Í ákveðinn tíma áður en einhver annar tekur við. Ég fékk á tilfinninguna að það væri jafnvel ákveðið nú þegar. Annars veit ég ekkert hver er heppilegasti rekstaraðili sjósamgangna okkar.   Stjarna kvöldins var svo Samgönguráðherra. Hann virðist allavega skilja okkur. Lofaði að vera í ríkisstjórn allt kjörtímabilið og sannfærði mig um að hann ætlaði að græja þetta. Verst að það eru ekki að koma kosningar. Allavega eru Páll og Sigurður Ingi á fullu að koma því í gegn að við munum borga sama verð í báðar hafnir. Jeij!   Sara Sjöfn Grettisdóttir  Ritstjóri Eyjafrétta