Laugardaginn 30. janúar kl. 13.00
Tobbi Villa bloggar:

Gerum sjómennsku að sjómenningu

Gerum sjómennsku að sjómenningu Þorbjörn Víglundsson, Tobbi Villa.
Það að vera sjómaður í dag er ekki eins og að vera sjómaður fyrir 40 árum. Á þeim tímum var sjómennskan lofuð sem hetjustarf og um hana voru samin óteljandi lög. Sjómennirnir voru álitnir sem harðduglegir menn og hetjur enda var þjóðin fátæk og átti allt sitt undir sjávarútveginum. Gengi gjaldmiðilsins og verðbólgan voru algerlega komin undir því hversu vel fiskaðist á vertíðum og málefni sjávarútvegsins voru mest áberandi umræður inn á þingi. Miklar deilur voru oft á milli útgerðarmanna og sjómanna varðandi laun sín og verkföll voru tíð.

En hvernig er þessum málum háttað í dag ? Það að vera sjómaður í dag er ekki eins rómantískt og á árum áður, í dag erum við alltof hátt launaðar grenjuskjóður. Það eru ekki margir að semja um okkur fallega texta og lög. Við erum sagðir þrælar útgerðarmanna fyrir það að eiga sameiginlega hagsmuni með þeim varðandi fyrningarleið stjórnvalda. Barátta sjómanna í dag er ekki við útgerðarmenn varðandi laun sín heldur við stjórnvöld. Og ef við færum í verkfall þá setja stjórnvöld á okkur lög sem banna okkur að vera í verkfalli.
 
 
Fyrir skömmu héldu sjómenn, útgerðarmenn og bæjaryfirvöld í Eyjum fund undir yfirskriftinni ,, Fyrnum fyringarleiðina". Alls mættu á milli 450-500 manns á fundinn og mikill hiti var í mönnum. Auk þess að mótmæla fyrningarleiðinni var mótmælt svokölluðu kvótaálagi á gámafisk, en það á að ,,skattleggja" sjómenn sem senda fisk sinn ferskan á markað meira en aðra þegna landsins. Afnám sjómannafrádráttar var auk þess mótmælt nema að sjómenn fái þá sambærilegar dagpeningagreiðslur og opinberir starfsmenn. Einnig var skötuselsfrumvarpi ráðherrans mótmælt harðlega.
 
Fundinum voru gerð góð skil í fjölmiðlum í heilan dag. Miklar og oft á tíðum hálfvitlausar umræður fóru af stað á netmiðlum þar sem allir virtust hafa skoðun á málinu og blogguðu eins og enginn væri morgundagurinn. En það voru ekki margir sem tóku upp hanskann fyrir okkur sjómönnum. Þeir sem mæltu með okkar málstað voru yfirleitt sjómenn sjálfir eða unnu innan greinarinnar.
 
Fyrir skömmu héldu kvikmyndagerðarmenn sinn baráttufund og mættu 200 manns þar sem þau mótmæltu komandi niðurskurði hjá RÚV á innkaupum á leiknu sjónvarpsefni og innlendum bíómyndum. Það er óhætt að segja að þjóðin reis upp á afturfæturnar til stuðnings kvikmyndagerðarfólkinu og fjölmiðlar tóku málið til umfjöllunar og hafa verið að fjalla um málið látlaust frá því að fundurinn var haldinn. Það eru aðeins fleiri leitarniðurstöður ef þið prufið að leita eftir greinum inná mbl.is eða vísir.is um bíómyndamótmælin heldur en baráttufund sjómannana í Eyjum.
 
Kvikmyndafólki er ansi heitt í hamsi og hefur farið fram á það að Páli Magnússyni, útvarpsstjóra, verði vikið úr starfi. Segja þau að dragi RÚV úr kaupum á innlendu efni þá stefni í mikinn samdrátt í greininni og fólk gæti átt hættu á að missa störf sín. Þráinn Bertelsson, kvikmyndagerðar-þingmaður, segir einvaldinn á RÚV, Pál Magnússon, vera í stríði við kvikmyndargerðamenn. Yfirmaður Páls, Katrín Jakobsdóttir, segist ,,því miður" ekki getað rekið Pál en það hefur borið á góma að þar sem Páll var ráðinn af sjálfstæðismanni á sínum tíma þá sé hann ,,handvalinn fulltrúi þeirra valda".
 
En hvernig er komið fyrir einni þjóð mætti alveg spyrja sig. Það var þannig fyrir 40 árum, á sama tíma og sjómennirnir voru hetjur og dáðadrengir, að þjóðin átti allt sitt undir afkomu sjávarútvegsins. Í dag mætti halda að við ættum allt okkar undir kvikmyndagerðariðnaðinum eða menningunni í heild sinni. Ofurlaunaði grátkórinn er talinn vera baggi á samfélaginu vegna sjómannaafsláttar en menningin á að vera skila sér margfalt til baka í ríkiskassann. Ég þykist þess fullviss að hvorki viðskiptafræði né hagfræði sé kennd við Listaháskóla Íslands.
 
 
En hvað ef við gerðum sjávarútveginn og sjómennskuna að list. Við á sjónum erum hér að stunda listgreinar ýmsar, fjarri heimahögum og komum með listafisk í land og gerum það listavel. Fólkið í fiskvinnslustöðvunum fer listavel með fiskinn og býr til listagóðar afurðir úr listafisknum með bestu list. Síðan sendum við listafiskinn okkar erlendis með listaskipum og seljum hann á listauppboðum. Fáum fullt af listapeningum svo að sjávarútvegslistin geti dafnað og þar með listaþjóðin Ísland og menningarhagkerfið okkar tekur að blómstra. Allir þyggja þá listamannalaun og við getum búið til bíómyndir eins og enginn væri morgundagurinn.
 
 
 
 

Athugasemdir

Fara á VeftívíNýjustu myndböndin
Þjóðhátíð 2010 - tjöldun
Vígsla Landeyjahafnar
Jómfrúarferð Herjólfs í Landeyjahöfn
Elliði Vignisson, oddviti Sjálfstæðismanna
Skoða myndasöfnAf handahófi úr myndasafni
dv rúv vísir mbl Norðureyjafréttir
Myndavél á Hellisheiði
Hellisheiði Færð á Suðurlandi